Λεμφική παροχέτευση

Το λεμφικό σύστημα αποτελεί ένα εκτεταμένο δίκτυο αγγείων και αδένων που καλύπτει όλο το σώμα και σκοπό έχει τη μεταφορά του νερού και άλλων ουσιών, όπως για παράδειγμα πρωτεΐνες, μέσα στην κυκλοφορία του αίματος, δια μέσου του λεμφικού συστήματος.

Η ολοκληρωμένη αποσυμφορητική θεραπεία αποτελεί μια πλήρη διαδικασία, κατά την οποία γίνεται τόσο διαχείριση ή αποκατάσταση του οιδήματος όσο και περιποίηση του δέρματος (όπου είναι απαραίτητο) καθώς και κινησιοθεραπεία, αυτοδιαχείριση και περίδεση.  

Η λεμφική παροχέτευση αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ολοκληρωμένης αποσυμφορητικής θεραπείας και περιλαμβάνει 2 στάδια:

α. το στάδιο της αποσυμφόρησης. Ο ασθενής λαμβάνει θεραπεία σε καθημερινή βάση, συνήθως για 8-12 ημέρες (ανάλογα με τη σοβαρότητα του προβλήματος). Η θεραπεία περιλαμβάνει λεμφική παροχέτευση, δηλ. ειδικού τύπου μάλαξη και ειδική περίδεση του μέλους. Η κάθε συνεδρία μπορεί να διαρκέσει από 60-120', ανάλογα με τη σοβαρότητα και την έκταση του οιδήματος. Ταυτόχρονα με τη θεραπεία, συστείνεται στον ασθενή ένα εξατομικευμένο πρόγραμμα εκγύμνασης και παρέχονται οδηγίες για αυτοθεραπεία μέσω λεμφικής παροχέτευσης, φροντίδα του δέρματος και τεχνικές αυτοπερίδεσης. Όταν το οίδημα έχει αποσυμφορηθεί κατά το 70-80% περίπου, τότε γίνεται παραγγελία ειδικού συμπιεστικού ενδύματος, παίρνοντας ειδικά μέτρα. Αν το συμπιεστικό ένδυμα εφαρμόζει σωστά, τότε ο ασθενής μπορεί να προχωρήσει στο:

β. στάδιο της συντήρησης. Σε μια χρόνια διαδικασία, όπως είναι το λεμφοίδημα, το στάδιο αυτό συνεχίζεται εφ' όρου ζωής. Η συχνότητα της επανάληψης των συνεδριών εξαρτάται από την τάση που έχει το οίδημα να υποτροπιάζει. Η φάση της συντήρησης έχει το χαρακτήρα του επανελέγχου, αρχικά, της κατάστασης του οιδήματος και, δευτερευόντως, της πρόληψης της υποτροπής του.

Ο ρόλος της αποσυμφορητικής θεραπείας είναι η κινητοποίηση του λεμφικού φορτίου, η μετατόπιση του οιδηματώδους υγρού και η χαλάρωση του πολλαπλασιασμένου συνδετικού ιστού. Με το συμπιεστικό ένδυμα, συνεχίζεται μιας μορφής μάλαξη στο μέλος και εξυπηρετεί στη μείωση της ίνωσης και της σκλήρυνσης. Μέγιστο αποτέλεσμα της χρήσης των επιδέσμων και του συμπιεστικού ενδύματος επιτυγχάνεται με το συνδυασμό κίνησης είτε του μέλους είτε όλου του σώματος (πχ. βάδιση, ποδήλατο, ασκήσεις κορμού και άνω άκρων).    

 

Πώς ακριβώς λειτουργεί η λεμφική μάλαξη; 

Η λεμφική παροχέτευση, όπως ονομάζεται πιο σωστά, περιλαμβάνει μια σειρά από τεχνικές που γίνονται με τα χέρια σε συγκεκριμένες περιοχές του σώματος, τους λεμφαδένες (μασχαλιαίοι, βουβωνικοί, παραστερνικοί, μεσοπλεύριοι κ.ά.) καθώς και σε όλο το υπόλοιπο σώμα, κατά την πορεία των λεμφικών αγγείων. Σκοπός είναι η μεταφορά των υγρών μιας περιοχής προς την κυκλοφορία του αίματος, ακολουθώντας συγκεκριμένα «μονοπάτια». Η διαδικασία της παροχέτευσης άλλες φορές είναι εύκολη, κυρίως όταν οι λεμφαδένες είναι άθικτοι (πχ. σε ένα διάστρεμμα) και άλλες φορές δυσκολότερη, όπως συμβαίνει σε ένα λεμφοίδημα, όπου, συνήθως, λείπει ένας αριθμός λεμφαδένων. 

 

Οι λεμφαδένες μπορούν να παρομοιαστούν με μικρά φρεάτια που απορροφούν τα υγρά μιας συγκεκριμένης περιοχής και τα οδηγούν προς την καρδιά. Αν κάποια από αυτά τα φρεάτια αφαιρεθούν, τότε η περιοχή δεν μπορεί να αποσυμφορεθεί πλήρως, με αποτέλεσμα να "πλημμυρίζει", προκαλώντας, έτσι, πρήξιμο. Ο ρόλος του εξειδικευμένου φυσικοθεραπευτή είναι να μεταφέρει αυτό το υγρό στο αίμα και από εκεί στα νεφρά και στα ούρα, επαναφέροντας τους ιστούς, όσο το δυνατόν καλύτερα, στην πρότερή τους κατάσταση. 

 

Τι ακριβώς είναι η περίδεση;

Πρόκειται για μια διαδικασία, κατά την οποία το υπό θεραπεία μέλος δένεται με ειδικούς επιδέσμους διαφορετικής ελαστικότητας και μεγέθους, αφού έχει προηγηθεί εφαρμογή μιας σειράς κατάλληλων προστατευτικών υλικών στην περιοχή. Σκοπός της λεμφικής περίδεσης είναι να διατηρεί το αποτέλεσμα που έχει επιτευχθεί μέσω της παροχέτευσης. Απαραίτητη προϋπόθεση γι' αυτό, είναι να διατηρείται η περίδεση καθ' όλη τη διάρκεια της ημέρας και της νύχτας, από τη στιγμή που θα φύγει ο ασθενής από το φυσικοθεραπευτήριο, μέχρι τη στιγμή που θα επιστρέψει για θεραπεία, συνήθως δηλαδή για ένα 24ωρο. 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Χρειάζεται να εφαρμόζεται τόσο η λεμφική παροχέτευση όσο και η περίδεση στη συνεδρία ή μπορεί κάποιο από τα δύο να παραλειφθεί;

 

Ναι, είναι άκρως απαραίτητη η εφαρμογή και των δύο διαδικασιών. Έρευνες δείχνουν ότι ο συνδυασμός και των δύο είναι απαραίτητος, προκειμένου να επέλθει το μέγιστο αποτέλεσμα, τόσο στη μείωση του οιδήματος, όσο και στη διατήρηση αυτών των αλλαγών, σε όσο το δυνατόν μικρότερο χρονικό διάστημα. Αν δεν χρησιμοποιηθεί η περίδεση, τότε το αποτέλεσμα της παροχέτευσης δεν θα έχει διάρκεια. Σκεφτείτε, για παράδειγμα, ότι παροχετεύετε το οίδημα που υπάρχει στην άκρα χείρα σας, τελειώνετε τη συνεδρία σας και από τη θεραπεία έχει μειωθεί η περίμετρος στα σημεία του οιδήματος κατά 3εκ. Αποχωρώντας χωρίς κάποια μορφή συμπίεσης, θα έχει ως αποτέλεσμα την επαναφορά του οιδήματος μέσα μικρό χρονικό διάστημα. Αυτό συμβαίνει γιατί πάντα το οίδημα έχει την τάση να επιστρέφει στην αρχική του θέση. Δημιουργήθηκε εκεί γιατί εκεί βρήκε χώρο (για διαφορετικό λόγο για τον κάθε ασθενή), οπότε εκεί θέλει να επιστρέψει. Χωρίς την περίδεση, διευκολύνεται στο να επανέλθει. 

 

  

 

Πρέπει να πονάω όταν μου εφαρμόζουν λεμφική μάλαξη;

Όχι, η λεμφική παροχέτευση είναι μια διαδικασία αρκετά ήπια και δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να πονάει ή να είναι δυσάρεστη. Κάτι τέτοιο μπορεί να οδηγήσει το λεμφικό αγγείο σε σπασμό, μπλοκάροντας, έτσι τη ροή της λέμφου και την επιστροφή της στην αιματική κυκλοφορία. Αν η λεμφική παροχέτευση πονάει, τότε ΔΕΝ είναι λεμφική παροχέτευση.

 

Σε ποιες περιπτώσεις εφαρμόζεται η λεμφική παροχέτευση; 

Η παροχέτευση ξεκίνησε ως θεραπεία σε ογκολογικούς ασθενείς, για τη διαχείριση του λεμφοιδήματος. Η χρήση της, όμως, βρίσκει πολύ καλή εφαρμογή και σε μυοσκελετικούς ασθενείς, σε άτομα δηλ. τα οποία έχουν υποστεί τραυματισμό ή κάποιο χειρουργείο και έχει προκύψει μετατραυματικό ή μετεγχειρητικό οίδημα, αντίστοιχα. Η λεμφική παροχέτευση εφαρμόζεται ακόμη σε περιπτώσεις φλεβικής ανεπάρκειας (φλεβοίδημα), σε φλεβολεμφοίδημα, σε φλεβολεμφοστατικά οιδήματα, καθώς και σε λιποιδήματα, με πολύ ικανοποιητικά έως άριστα αποτελέσματα. Τέλος, μπορεί να εφαρμοστεί σε εγκυμονούσες και τις λεχώνες για την αποσυμφόρηση των πρησμένων ποδιών και του στήθους. 

 

Πόσες συνεδρίες απαιτούνται προκειμένου να δω το αποτέλεσμα που επιθυμώ; 

Ο αριθμός των συνεδριών ποικίλει, ανάλογα με τη σοβαρότητα της βλάβης και την έκταση του οιδήματος. Για παράδειγμα, ένα για οίδημα μετά από τραυματισμό ή χειρουργείο, συνήθως απαιτούνται 1-2 συνεδρίες, ενώ για ένα λεμφοίδημα, οι συνεδρίες μπορεί να κυμαίνονται στις 8-12, αναφερόμενοι ένα ήπιο προς μέτριο οίδημα ή και να ξεπερνούν τις 20 σε ένα πιο σοβαρό οίδημα (ελεφαντίαση).

Επίσης, είναι σημαντικό να αναφερθεί πως χρειάζεται να συζητηθεί και να συναποφασιστεί από τον ασθενή και τον φυσικοθεραπευτή ο στόχος της θεραπείας, προκειμένου να είναι εφαρμόσιμος εύκολα, γρήγορα και αποτελεσματικά. Ο αριθμός των συνεδριών θα αποφασιστεί μετά από αξιολόγηση του οιδήματος από τον εξειδικευμένο φυσικοθεραπευτή.  

 

Υπάρχουν αντενδείξεις στην εφαρμογή της λεμφικής παροχέτευσης;

Πριν ξεκινήσει η λεμφική παροχέτευση, ο φυσικοθεραπευτής χρειάζεται να διερευνήσει την ύπαρξη αντενδείξεων για την εφαρμογή της παροχέτευσης, οι οποίες, αν αγνοηθούν, μπορεί να προκαλέσουν μη αναστρέψιμη βλάβη στον ασθενή. Οι δύο πιο σημαντικές αντενδείξεις είναι η καρδιακή ανεπάρκεια και η νεφρική ανεπάρκεια. Σε αυτές τις δύο περιπτώσεις, η καρδιά και το νεφρό αδυνατούν να διαχειριστούν τα αντίστοιχα υγρά του σώματος και υπολειτουργούν, ανάλογα με την έκταση της βλάβης. Συνεπώς, οδηγώντας μεγαλύτερο όγκο υγρών, μέσω της λεμφικής παροχέτευσης, σε αυτά τα δυο ήδη δυσλειτουργικά όργανα, μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την ασφάλεια και την υγεία του ασθενή.

 

Μπορώ να εφαρμόσω λεμφική παροχέτευση στην κυτταρίτιδα;

Η έννοια της κυτταρίτιδας είναι ελαφρώς παρεξηγημένη στις μέρες μας. Κατά την παθοφυσιολογία, κυτταρίτιδα είναι η φλεγμονή που συμβαίνει στα λιποκύτταρα και δεν σχετίζεται με το «φλοιό πορτοκαλιού» που αναφέρεται συχνά σε συζητήσεις. Είναι ένας όρος που ξεφεύγει από το απλό αισθητικό πρόβλημα και αναφέρεται σε σοβαρή παθολογία αγνώστου αιτιολογίας, που ονομάζεται λιποίδημα. Στο λιποίδημα, εμφανίζεται συμμετρική συσσώρευση λιπώδους ιστού στη λεκάνη, τους μηρούς, τις γάμπες και σπανιότερα στα μπράτσα, ενώ ο κορμός δεν επηρεάζεται (εκτός αν συνυπάρχει παχυσαρκία). Η λεμφική παροχέτευση, ως μια ήπια διαδικασία, δεν «σπάει τα λίπη», αντίθετα, εξισορροπεί τα υγρά του σώματος στην εν λόγω περιοχή. Στην περίπτωση του λιποιδήματος, απαιτείται συνδυασμός παροχέτευσης, εφαρμογής συμπιεστικών ενδυμάτων, διατροφής (κυρίως για την περίπτωση που συνυπάρχει παχυσαρκία) και καθημερινής αερόβιας άσκησης. 

 

Στο "Physio3kala" εφαρμόζεται η ολοκληρωμένη αποσυμφορητική θεραπεία και η λεμφική παροχέτευση δια των χειρών (κατά Vodder), σε έναν άρτια εξοπλισμένο και προσαρμοσμένο χώρο, στις ανάγκες των εν λόγω ασθενών. Ενημερωθείτε δωρεάν  για τους τρόπους διαχείρισης του οιδήματος από τους ειδικούς του εργαστηρίου μας, λύστε τις απορίες σας και προσφέρετε στον εαυτό σας μια έγκαιρη και έγκυρη καθοδήγηση!  

 

 

    

Μερικές από τις υπηρεσίες μας

  • Εξειδικευμένη αξιολόγηση σπονδυλικής στήλης και περιφερικών αρθρώσεων (McKenzie)
  • Εξατομικευμένη κινησιοθεραπεία
  • Προγράμματα άσκησης σε ειδικούς πληθυσμούς
  • Λεμφική παροχέτευση
  • Ελαστική επίδεση (taping)
  • Προγράμματα εκπαίδευσης
  • Θεραπευτική μάλαξη
  • Κατασκευή ορθωτιικών πελμάτων (Formthotics)